Agjenda Rinore Kombëtare 2030

Kjo iniciativë vjen me fokusin e krijimit të një dokumenti bazë ku vendosen dhe përpunohen sugjerime për kontrollin e fakteve, sﬁdat dhe mundësitë për të rinjtë në dritën e agjendës së vitit 2030. Për ta siguruar këtë, u organizuan takime dypalëshe me drejtorët ekzekutivë dhe përgjegjësit programativ të organizatve anëtare të Kongresit Rinor Kombëtar; takime me grupet e interesit si organizatat rinore ose për të rinjtë nga 12 qarqet e Shqipërise, përfaqësues nga institucionet lokale dhe qendrore, komuniteti i biznesit, prezenca ndërkombëtare në Shqipëri, media etj. Baza për të zhvilluar diskutimet u sigurua nga puna kërkimore paraprake bazuar në burime dytësore, si studime, raporte, strategji, plane veprimi, artikuj dhe fushata të karakterit lokal, kombëtar dhe ndërkombëtar. Përdorimi tregtar i të gjitha materialeve mediatike të publikuara nga Fondacioni “Friedrich Ebert”(FES) nuk lejohen pa miratimin me shkrim të FES-it. Mendimet e shprehura në këtë botim nuk janë domosdoshmërisht ato të Fondacionit “Friedrich Ebert” apo te organizatatve për të cilat punojnë autorët. 2

PASQYRA E LËNDËS 1. Kush jemi ne?............................................................................3 2. Vlerat dhe Parimet e Kongresit Rinor Kombëtar........... 4 3.Dimensioni 1 Agjenda 2030-Demokracia.......................7 4. Dimensioni 2 Agjenda 2030-Organizatat......................11 5. Dimensioni 3_Agjenda 2030- Krizat ekologjike..........14 6. Dimensioni 4_Agjenda 2030- Përfshirja Sociale dhe Ekonomike dhe ndryshimi sistemik.............................18 3

Kush jemi ne? Ne jemNiezjëermi ii tzëërriini jtvëe rninëjvSehqniëpëSrhi.qipëri.mirëkumpitriëmkiunpetimndinëresjnedllë,rssjiedllëh,esi dhe KongrKesoinRgirneosri RKoinmobr ëKtoamr fbuëqtiazrofnuqtëizon tëtë drteëjtatdredjthaet dmhuendëmsuitnëdëesitë e rinjtë rtiënjtmë atrërinmpajrerisnë pajketsiëvisahkttivniësht nëbarababratraambaidrtias tmëirdinisjvtëe;rinjve; shoqësrihopqëër rtiëppërërtmë irpëësrumairrëjestuëanr jeetënf. eTë f. nTdëikojnmdëikojpmoëzitivpioshzittivisnhët në tyre. Ntyerep.ëNrfeaqpëësrofajmqëstoëjmriënjtë rdinhjetë dheçështjçeëtsehptjoeltiteikpaoveli,tivkeaçvaen, ëvreiçsahnt ërisht advokoadjmvoëkojpmëër tpëër drteëjtatdredjthaet dheato qaëtoprqeëkinprderkeinjtpdëredjrtepjtërdtërejt të interesinattereesatytree. Styirep. laStfiorpmlaatfoqrëma qërinjtë drihnejtoërdghaeniozragtatnrizinaotarte.rinore. bashkobnasmhkboin10m0bior1g0a0niozragtanriiznaotarerinore nga nega gjeithëgjitShhëqipëSrhiaq,ipërniae, ne mbëshmtebsëimshtesidmhe dhperomopvroojmmoëvojmë organiozragtatnrizinaotarte,rignrourpee, tgjroupfoertmjoalfeo,rmale, të rintjëtë rinngjtaë snhgkaollasthkoellamt esemme,esme, studenstëutdednhteët pdëhrfeaqpëësriftaëqëpsoiltiëtikpeolitike rinore.rinore. Në përNpëutphëjrepmutehSjetamtuetSint,aotubtjienk,toivbajtektivat e KongerKesointgRriensoirt KRoinmobr ëKtoamr jbaëntëa:r janë: a. Të aj.emTëi zjeëmri i i zëtrëi riintjëve,rindjuvkee, duke përfaqpëësrufarqësouragraniozragtatnizraitnaotrerinore dhe pëdrhteë priënrjttëë;rginrujtpëe; tgjroufpoertmjoalfeormale dhe dhepërfaqpëësriftaëqësitërinorerinore instituicnisotnitaulceijoonqaelevejoriqtaervee;ritare; b. Të pbr. oTmëopvroojmmoëvdohjmeëmdbhreojmëbrtoëjmë të drejtatddrehjetaitndtehreesinatteeretësartinejvteë nriënjve në ShqipëSrhiqipëdrihe dhteë trërisim rrisim pjesëmpajersrjëemnarerjentë erintjëve rindjhvee dhe organiozragtavneizraitnaovreerninëosrheonqëësrih; oqëri; c. Të mc.bëTëshmtebsëimsh,tkeosoimrd, iknooojmrdëindohjme ë dhe promopvroojmmoëvopjumnënpeunaënnëtearaënvëetarëve tanë dthaenëtëdohefrotëjmoëfrnodjmihëmnëddihhme ë dhe asistenacsiëstkeunrcëëshktuër eësnhetvëoejsnhemvoej;shme; d. Të pdr.oTmëopvroojmmoëvpoojmlitëikpëonlirtinikoërnersini ore si një enlejmë eenltemtëentintteëgriunatregdruhaer dhe ndërsenkdtëorrsiaelktotrëial zhtvëillimzhitvillitmë it të përgjitphësrhgëjimthtsëhëpmolittëikpaoveli;tikave; e. Të ep. roTëmopvroojmmoëvosjhmkëmsbhikmëimn beimin e ideve ideve dhe dhe përvojpaëvrev,ojave, 4

agjentaëgajekntitvëëatkëtinvdërtyëshnidmriytsphoimziittivp, ozitiv, VlerVatledrhaet dphaeripmaertime et e KonKgroensgitreRsiintoRrinor duke dpurkoemopvruoamr onvujëar shnojëqësrihomqëri më gjithëpgëjirtfhsëhpirëërsfesh, idrëesme,okdreamtikoekrdathikee dhe të përgtëjepgëjsrghjmegej.shme. KomKboëmtabrëtar QasjQaaesbjaaezubaarznuëartënë të VleratVelerKaotnegrKesointgRreinsoitr RKionmorbëKtoamr bë d ta r r ejdtartejtat janë: djeamnëo: kdreamcioa,ktrëacdirae, jttëatderenjtjeartieutn,jeriut, mirëkumpitriëmkiuptnimdëi rkunldtuërrokru,ltuproarq, ja,paqKjoa,ngrKesointgRriensoitr RKionmorbëKtoamr badëtoaprtoadnopton diversditievtei,rsitqeytti,etaqriyatetakritaiveakdtihve dnhjeë qansjjëe qtëasbjeaztuëarbanzëuatër ndëretjëtadnrëejta në solidasriotelitdia. rVitleertai.tVtolenratztboantaohzebnatnoëhenpnoëlitikpëonlirtiinkoërnerqinëoirneteqgërionntengorromnant,ormat, gjithçkgajitqhëçkba ëqjmë ëbëdjhmeëindfhoerminofjnoërmojsntëandasrtdaentdadrhdeetpdahriemeptareimseisttemsiitstemit ndryshnidmreyst hqimë edtuqamë dtuëasmhothëimshonëhim nndëërkonmdëbrëktoamr btëëtartëtëdrteëjtavderejtaëve të botënbpoëtrërnetphënrreesthh. nNeëshv.eNçaëntvie, çnaenti, nnjeeriutnjneëriuzthvniëllimzhinvi,llizmbainti,mzibnatdimhein dhe jemi tëjepmëirktëusphëtrukaursnhdtuaaj rpnadriamj epvaeritmëevevtleërësivmleirnëseimipnolietikpëoslitriiknëosre.rinNojrëe. Një mëposmhëtmpoeshdthmeei dzbhaetoi jzmbëataotjomënëato qnaësje qeasbjaezuearbanzëuatrë ndëretjëtaddreujhtaetduhet punënptuonnëën: tonë: gjithmgojnitëhmtëomnëbëtëshmtebsëështëtersinëjtë qriënjtë që të kërtkëojknëërktoëjndëretjëtatdreejtaytree, dtuyrkee, duke synuarsypnëurafsrhpirëjerfnshkiurjpetnimkpuplottiëmpdlhoetë dhe PjesPëjmesaërrmjaaerrtjaë erintëjvreinjve sistemsaistitkeemtaëtikmeëttëëmpëamtëbrpoajtmubrvreo.jturve. Kjo doKjtoë dthootë thëostiëgutëroshiegmurioqhëemtëi që të Të rinjTtë rjainnjëtënjëanzëemnërzteëmsëhrutmëischëusmicgëjistha gpjiothliatikpaot littëikaptuntëojnpëunpoëjnrëtëpër të së lsëëvizjelvëevizjesvheoqësrohroeq,ërodreu,ke dudkreejtatderetjëtartinejvtëe.rinjve. udhëhuedqhuërhepqroutresptrao, tefustsah,atfaushdahtea dhe aktivizaëkmtivizënmë nmëbarëmbabrëotën.bot B ën a . raBzaiara, pziëar,fpshëirrfjsahdirhjaedhe MegjitMhaetgëj,itheaktëzi,stoenkzisntjoën hnejnëdehkend d ek ivedrsiviteertsiiteti midis mtëidirsinjtvëe ridnhjvee indshteituicnisotniteuvceioneve demokdreamtikoekratrtaikdeicitorandailcei.oTnëaleri.nTjtëë rinTjtëëgjitThëëgtjëitrhinëjtë kriannjtëëtkëadnrëetjtëëndrteëjtën të dhe odrhgeaniozragtatnizaritnaotrerinkoarneë ktaënë jettëojnëjetonëjnëmnjeëdismej,edsisete, mseistdemhee dhe drejtëndrejtnëantyersnhamtyerstëhmanegtaëzhaonhgeanzhohsehnoqësrihqoëqënrdieqrëojnndëedroivjenrësditievteinrsditheetin dhe aktivisahkttivishnt ë nëprocespertoceseet kaenë qkaasnjeë nqëasmjeunëdëmsui ntëdëbsairatëbabratraa. barta. vendimvemnadrirmjems aqrërjeksanqëëtkëabnëjntëë bmëejnë mTëerinjtTëënriunkjtjëannëuknjëangërunpjëhgormupoghjoemn.ogjen. jetën djehteënkodmheunkiotemteutnietettyerte edhtyeretëdheQtaësja Qnëastjëadnrëejttëadmreujntad mtëupnadratëqepsaëraqesë kontribkounotjnriëbuojnnëë nmëënyrmë ënytrë s t ﬁ ë da s s h ﬁ t d e a sëshktuersmë oksuhr amkoosmhabiknoomhebtinohet rëndësrëisnhdmëesisnhëmzhevnilëlimzhinvi,llzibmaitnim, zibna, timmine, mdieskrimdisnkimrimininimnidnërsenkdtëorrsiaelktorial ndjekjnednjdekhjeenvledrhëesivmleirnëesipmoinliteikpaoveli.tikabvaez. uarbaznuëar gjninëi, grjaincië,, raectnëi,, eften, i, fe, Duke Dunkjoehurnjohpuerspepketrisvpatektidvahte dohreientoimriesnetkismuasle, kasfutëasl,i atëftëks u i ﬁ t z ë ua kr u a ﬁ, zua ra, përvojpaëtrveojattyree utnyrikee,undihke, dduhkee duskteatusstsaotcuisalsosceialmojesete m ﬁ j n e a te ncﬁian r a e n. cia re. ofruarofhruaparësihrapëdshirea mdhunedëmsui nqdësi Nqeë Njeemi jetmëi ptëërkusphëtrukaurshtutëar të zërat zeërtaytreetëtyrdeëgtëjohdeëng,jothëenri,njttëë rinpjtrëomopvroojmmoëvpoljamtfëorpmlaëtnfotromnëënstionnjë si një duhetdutëhetfuqtëizofhueqnizophëern t'puërbëtr'uë bëhraëpësihraëpëtsëirë sigtëurt,sigduurtk,e drurkiteur rritur 5

ndjenjnëdnjenpjënrkeatpëësriskëatdëhseisëfudqhizeimfuiqt izimhaitpësihraepësipreër psëhrkëmsbhikmëimn bimein e midis mtiëdisgjittëhëgjtitëhërintjëve,rindjvuek,e dunkjeohurnivjoeh, urive, përvojpëësrvojës dhe dhe shembsuhrebmabrruirerbaatrdriheerapt adrhaegjpyakrimagejtykimbeatshkëbpaushnkimëpitutnëimfoirtttëëefvorrotëpieavnrodphiean dhe dhe dhdeuke duklueftuarluftuarktivisahkttivisghlotbalglëosbhatlë ëçsehltëësiçpeëlërsifoprcëirmfionrceimin e diskrimdisnkimrimininniëmitnë ngëjitthëa gfjoitrhmaatfoermavtleravevlertahveemetlhoerem. eloNree. jeNmei jteëmi të tij. tij. përkusphëtrukaursthëtuinavretsëtionjvmeëstnoëjmdëianloëgdialog të vazthëduveaszhdëmuesbhrëemndabrdenhdeamdidheis midis MirëMqiernëiqaednhiaedhe shënsdheëtnidmeetinmdoenr dor organiozragtavneizatrainveore.rinSorie. tëSi tiltlë, tillë, KongrKesoingresiRinor RinorKombëKtoamr bëtar pozicipoonozihceiotnohsiet njsëi pnljaëtforpmlaëtformë kombektoamrebetaree inetegriunatregruanrë në ShëndSehtiëndietimirië mmireëndomrendohre dphleatforpmlaetnforemvreonpieavnreopFioarnuemFioRruinmoir Rinor mirëqemniiraëqjeaniëa tjhaenlëbëtshoerlebëpsoëre tëpër etvëropieavnr,opdiuakne, dquëknedruqaërndpruëar r npjëër një lulëzualurlnëëzujeatrëndëhjeetpëëdrhteëpkoërntëribkounartribubaarshkëbpaushnkimëpmunëimtëmfoërtë efovrtoëpieavnropian në shnoëqësrih.oËqsëhrti.ë Ënsjhëtëkonmjëpoknoemnptonednhte ndjëheinntejëgrinmtepgroimgrepsriovgtreësimv ëtë më thelbëtshoerlbësoir sihëndsehtiëtndetittë sthëumëshvuenmdëevenndëeEvevrnoëpëEnvrpooplëitnikpeo. litike. përgjitphësrhgëjimth,sshiëmjas, hstiëjaasshhttëu aesdhhtue edVhleeratVltehreamt etlhuemseeludehsee pdrhoejekptiroijekti i brendabrpeunndëaspduhneëasrdsihmeiat.rMsimirëitq. eMniiraëqepniaaqespaeqversopieavnreopinaunke mnuuknd mutënd të holistihkoeleistëikreinejvtëe rpiënrjvfsehpinërtfëshgijnithtëa gjitmhearrenmesriretnë smi irtëëqemniarë. qEevnroa.paEvproopa po aspektaestpektsehtënedsehtiëtn ﬁ d z e i t k i, t m ﬁz e i n k d, omr,endpoër,rbalpleëtrbmaellektëmrceënkiëmrceënngima ebrnegnadabrenda emocieomnaolcdiohneaslodchiaelsdohceialul dmhteurluinmë,turidnhë,e jasdhhteëj.aNsehtjëe.mNietëjepmëirktëusphëtrukaursthëtuar të të cilattëjacnilëattëjanliëdhtuëralidnhguursahntëgumshetë mmebrojmëbraokjmtivëisahkttikvëistohtvkleërtao dvulekrea iduke i kushtektusshhtoeqtësrohroeqëdrhoereedkohenoemkiokneompikreomopvruoamr oavtouadrhaetogjdithheasghjittuhadsuhkteu duke që të qriënjtë rpinëjrtbëalpleënrb. aMllberno.jtMjabrdohjteja dfhoelur kfuonludrëkruknëdrcëërnkiëmrceëvne.imeve. promopvriommi oviimi miirëqemniireësqenidehse dhe shëndsehtiëtnmdetnidt omretnëdnojrertëëznvejeërëszhvteë është një pjensjë ipnjteesgërianleteegçradloe peoçlditoikpeodlihteike dhe praktikperatkëtmikeirëtë, smepirsëe, snexpitserenzxuiltarteezultate pozitivpeozsihtoivqeësrohoreqëdrhoerekudlhtievoknulntijvëon një të artdëhmaerdhtmë e lutlëëzualurlëzduhaer dtëhe të qëndruqeësnhdmrueeshi mpëer siindpiëvridinëdt iavsidhëtut ashtu edhe peëdrhkeopmëurnkiotemtiunn.itetin. BashBkaësphuknëipmuinEimvrioEpviraonpian dhe dGhloe bGallobal Të rinjTtë drihnejtëordghaeniozragtatnirzinatoarterkinaonrëe kanë qenë qegnëjithmgojnitëhmopnëionieprëionietrëë të shkëmsbhikmëemvbeimnedveërkunldtuërrokruelturdohree dhe bashkëbpaushnkimëpitunraimjointarla. jKornijaiml. iKriijnimjëi i një 6

DIMENSIONI 1_AGJENDA 2030- DEMOKRACIA Pse?Pse? është ësnhjëtë nngjaë gnagraancgiatëranmciëtë tëmë të rëndësrëisnhdmëesishmkeundëkrundëtirranistëir, anisë, Të rinjTtëë rkinanjtëë qkeanë qpearnaërepnadrëasreitndeësisthetypjsehstydphjees tdenhdeentecnadventcëavetjetrëa tjera aktivizamkittivgizlmobitalg, ldoubkael, rduuakjteuruvalejtruar vlearnati-daenmtio-kdreamtikoekratdikhee djohleiberjaolleib. erale. të tillatsëitdilelamsoi kdreamcioa,ksraucnidai,msui ni dligimjiti,i ligMjite,gjitMhaetgëj,itohragtaën, iozragtatniezasthatoqeësrihsoëqërisë baraziab,arazdiar,ejtëdsiraejtësdiahe dhdeuke duckiveile pciëvriblealpleënrbmalelepnemngeepseansgeerisoazeserioze kontribkounartribupaërr pnëjër bnjoëtë bomtë mnëë pnuënënpuneëntyre; tdyrisea; dmisaadjemadje paqëspoareq.ësoTëre. rinTëjtë rinojrtgëaniozrogjnanëizojpnëërjetpojënrëjetforijknëë nfgriakëndnëgsahnkidmëishnkgiami nga protesptraotedshtae ddhreejtodjnrëejtofjunsëhatfaushaqteaveriqtëevereitë tyree tkyurer skhupr rehsihnprehin politikpeo, litike, duke duke ndërtunadrërtupaikrëpapmikjëept amejetyre. tHyraep.ësHirapënsëira në kontinkgojenntitnegtjeenrtejtaetërekjaomtëunkiotemtiutnitettkiutrrjetkucrirvjiele cëivsihletë ësphjetësë pejesënjëe një rinor, priënromr,epsëurmdheëshuedqhjeësheqdjueksaetidveukatsivterategstjireategjie të të organiozrugaarnizuar dhe podlhiteikpeo. litike. anti-daenmtio-kdreamtikoekratqikëe sqyënonsyntoën të Sot, tëSorti,njttëë rjiannjtëë pjoanaëqpaoktaiqvëaskativëks u a ﬁ zojkë uﬁ kzaopjaëciktaeptiancietetoirngaeniozragtavneizatave kurrë, ktuërmrëo, btëilimzuoabrirlirzeutahr krareutzhavkeautëzavetëtëshotqëësrihsoëqcëirviisleë pciëvriletëpvëerptrëuavrepsiruar si ndryshnmdrey,shme,megjitmhaetgëjithatëkjo krojoje droejmeokdreamtikoek.raStihkoe.qëSrihaoqcëivriiale civile pjesëmpajersrjëemaakrtrjieveanktuikvepnasuqkyrpoahseqtyrohrientorerëinsohtreë ëveshçatënëvreiçsahnt ëerpisrhetkeshpmreekshme në ponlëitikpëonlitiknësntituicnisotnitaulcei.onBaolet.a Bontdaaj knëdtyarjeklëlotyjerevellotëjepveretsëiopnriet sdiohneit dhe demokdreamtikoekraktaikepakrëa npjaërërënnjiëe rtëënie htaëpësihraëpsëcsiviriëlesncëivtikleunrrëjet.kurrje. pjesëmpajersrjëems asërrtjeësrisnëjvteë nriënjpvoelnitëikpëonlitikRëengjimReetgjimet demokdreamtikoekratike të të instituicnisotnitaulceiopnëarlempëësrhmumë ëshsuemdëy se qdëyndruqeësnhdmrueeshnmjoehinn, jophrionm, opvroojmnëovojnë dekadda.eNkaddëar.dNëdsëhrmdiëtëshmmëitë mëdtëhamëddhhae zbdahteojznbëantojëjnqëansjëe qtëasbjaeztuëarbnazëuar në të kësatëj jkaënsëarjëjanniaëerëpnjieasëempajersrjëems asrërjestsëë dretjëtadnreëjtaponliëtikpaot lietiktaytree dthyree dhe votuesvvoetutëesrvinejtdëhreinajndëhtearaënsëimtaertësniëmetmnëbrojnmëbrtoëjndëretjëtatdreejtëatrienjtvëe.riNngjvae. Nga partitëpaprtoitliëtikpeo. liStikep.asSoi jëp,askoujrë,tëkur atnëa tjaentaër,tjerutëajrt, jarueajtjdaemeokdreamciosëkracisë rinjtë rniunkjtëmnaurrkinmpajrersinë pnjëeszëgjneëdhzjgej,edhëjseh, të ëtshhetlëbëtshoerlebëpsëorreqapsëjrenqansëjetnë në të partitëparptiotëlitikpeolitdikhee dkahnedidkaatnëdtidadtëret jtatdrejtatët egjitëhëgjtiëthërintjvëe ridnhjvee dhe individinudailëvidjaunaëlëmjaënpëamk ëtëppakrirtuër ptërirurintëvestinmvieisvtaimzhidiuveaszhdëmuensëhëkmupntëimkiunptimin përfshpijënrëfshatijanëdhaetaçdëshhetjçeëtsqhëtjeattaqë adthae dhbeesimbinesimien seistemseisvteemeve kujdeskeunjdneësfeunshnaëtfautsdhhaetaptrdohgerapmroegtramdeetmokdreamtikoekraëtsikhetë ësthetëlbëtshoerlbëpsëorr për e tyre epotylirteikpeo, dlituike,çduuakrençëunajrëncëiknëjlë cipkërol grepsriongeresshionqeësrihsoëqsëornisëë. sonë. të tëkeq, keqd,uke dukedistandciusatrancuar përfunpdëimrfuisnhdtimtiështrintjëtë riendjthëe emdëhe më shumëshnugma pëonlgitaikpaoinlistitkitauicnisotnitaulcei.onale. Një shNoqjëësrihcoiqviëleriecihvailpeuer hdahpeuer fdohretëe fortë 7

ObjeOkbtjievki 1t.i1v: i 1.1: DemDoekmraockirtaëci të qëndqrëunedsrhumesehdmheedhe rezisrteeznistteente DeriDneërvi intëinv2it0in302030 kërkkoëjmrkëo.j.m. ë... • Të•përTmëirpëësromhierët skouhpettimkiu,pbteimsiim, bi esimi dhe qadshjaeeqtaësjrainejvteë nriënjdveemnëokdreamciokraci KontinKeonntitinednhtei dvheendi veynndëi yknaë kadhe mdehkaenmizemkatneizpmjaetsëempajersrjëems.arrjes. përbalpluëarrba s l ﬁ lu d a a r s të ﬁd s a hutmë tsahuvmitetat evitet• eNjo•hjeNjohinjestituicnisotnitaulceionaele tëe të funditf, unngdaitt,knugrrajatkeuhrrajapëesihraëpsëcsiivriëles civiledrejtavderejtatvëe tëtë ritnëjve rindjvhee dhe për ptër ritnëjtë rindjthëe drhëenia rëneia emekanmizemkanmizmë atëmfëorttëë fpoërrtët'pi ër t'i përgjitphësrhgmjitehshmee eqytetaqrëyvteetarëvembrojtmubr raotojt.ur ato. politikpisohlittikaiksthitvë,akdtievrëi, tdeerririttjea reritja e lëvizjelvëevizjeve autoritaaurteoritare dhe d S h i e ? KSoi?ngKroensgi RreisnioRrinor ekstreemkisztmreitmpizomlititikp. oLalijtmike. tLaejmrretmeerreme dhe dehzeinfdoermzinimfoirmkiamnië kfaonrëmufaorrmu K a o r mKboëmtabrëdthaer dpharetpnearëtnterët zgjedhzjgejtedhmjetë mtëë ftuënditf,undtiët, s t t ë ratsetgrajitkegdjoik...do... mbëshmtebtëusrhntgeatumr nugngaemsuanegeedsuakeimeditukimit mbi mmedbiiamn dedheiaendduhkeimedi mukeidmiiamtikednëiatik•nëTë •eksTpëloerkosjëplofarokjtëorëfatktkorryëetsokrrëyesorë struktustrrautktuarsaitmoarresimforemalfeormdahle dheqë ndiqkëojnndëiknoëjnuëljennëeubljensime bitensëimit në joformjoalfeo,rmsiadleh,espi ëdrhheappjëarheagpjuaheësgjuhësinstituicnisotniteutciodneemt okdreamtikoekradtihke dhe së urresjëtjuersr.ejtjes. cilat rceifloartmraefojarnmëatjëannëevtoëjsnhemvoejshme Të rinTjtëë rnindjithëenndtiëhesnhktëëpushtukrëpnugtaur ngapër tëpnëdrihtëmnudairhnmëupaër rnmëirpëësrimirnësimin instituicnisotniteutcniodnëerttnëdtëjerrtaëptëjerrsahpkëakr shkake beseimbitesitmë it tëtë rintjëve rinnjdvaej ndaj të mtëungemsuënsgesësës srëndësrëisnëd, ësisë,demokdreamciosëk.racisë. transptarraennscpëasrednhceëlslodghaerildlohgëanriiedshsëënies•sëTë a•dvToëkoadjëvopkëor jnëjophëjrennjolighjeonrelitgëjore të procespervoecestëeveventëdimvemnadrirmjems ardrhjees dhetë dretëjtavderejtëavetë tërintjëve ri(npj.vseh.(p.sh. politikpaoveli.tikPaëvre.shPeëmr bsuhlel,mtbëulrl,intjtëë rinjtëforcimfionrcime in mekanmizemkavneizmatëve të janë jagnrëupmgorsuhpamosmhaë mpaëk peak eintegrinmtietg, rimitz, batimzibtatimitdhe dhe përfaqpëësrufarqësuanrë npëarlampeanrltaemt entetmonitomroimnito) ripmëirt) tpëërgatrëantguaarrantuar kombëktoamrebëtdahree dehveropieavnreo.piaNnjeë. Njëqasjenqeastjëerninejvtëe rniënjtvoe. në to. hapësihraëpeëfsoirëtëepfëortsëhpoëqrësrihnoëqcëirviinleë, civ•ile,Të m• bTëëshmtebsëëshdtheesëtëdahnegtaëzhaonhgeatzhohet si dhesisidghuerimsiigui rpimluirailipzmluirtalpizomliittikpolitikme mkoealicikoonaeliciodnhee dnhiesmanisma janë tjahneëlbëtshoerlebëpsoëre apvaënr ciamvainnceimin epanevproapnieavnreopdihaneefqdihnejësfqoirnejëqsëore që agjendaëgsjenRdinëosreR, inPoarqee, Pdahqee SdighueriSiguripromopvroojmnëovojnnjë npjeërspepketrisvpëektivë dhe fodrchiemfionrceiimntinegerinmtietgervimroipt ieavnr.opian. rinorerinpoëre inptëergrinmtiengreimvrionpieavnropian dhe tëdhaedvtoëkoadjëvopkëorjëzbpaëtrimzibnateimin e agjendaëgsjenRdinëosreRipnoërePapqëer Pdahqee dhe Siguri.Siguri. 8

ObjeOkbtjievki 1t.i2v:iT1ë.2r:iTnëjtrëinjtë ulur muolusrhëmnoeshvëontiemivtontiëmi1t6 nvëje1ç6, vjeç, dheddheemdoekmraockiaracia duke idnukkueraijnukaur rmajëuasrhmumë ëshinudmivëidinëdividë të rinjtëpërrintjëpkëarntdëidkuaanrdipdëurapr opzëitrap, ozita, dhe duhkee drurikteur rrpitjuesr ëmpajersrjëemnarerjen e DemokDreamcioakrapcëiarfaqpëësrufeaqseësueësehtë është votuesvvoetutëesrvinej.të rinj. themetlhi iebmëerljieisbsëërjpeoslistëikpaovelitqikëajvaenqëë janë • Pë•rmirPëësrimirësiimi qaisjesqasjdehse dhe të rëtnëdësrëisnhdmëesishpmëer tpëër gjtiëthëgjithë pjesëmpajersrjëems asrërjetsë srëinjtvëe rninëjvjeetnëën jetën qytetaqrëyt.etMareëgtj.itMhaetgëj,itthëatrëin, jttëë rjiannjëtë janë publikpeu, blikev,endimvemnadrirmjemnarrjednhe dhe grupmgorsuhpammoëshpaamk eë ppëarkfaeqpëësrufarqnëësuar në procespertoicnessteittuicnisotnitaulcei.onale. parlampeanrltaemt endtehte dphoeziciponoezitcioneet e zgjedhzugrjae,dnhguaran,ivneglai lnoikvaellidleorkianlëdaetrëi në atë evropieavnr.opKijaon.shKijfoër sëhsifhëtrë ëdsuhktëe duuke Si u ? KSoi?ngKroensgi rReisnioRrinor ulur. uSluir. pSasi ojëp,asotjëë, ritnëjtë rinejtë K e omKboëmtabrëdthaer dpharetpnearëtnterët konsidkeornosjnidëerojpnoëlitikpëonlitiksëin nsjëi n s j t ë artsetgarjitkegdjoik...do... hapësihraëppëësrirëeliptërn edlihteënjodhtëe gjojitthëëgjithë qytetaqrëytetaerëvtropieavnrëopiaenë sheohinshoh • inTë • adTvëokoadjëvopkoërjë npdëryrshnidmriynsheimin e demokdreamcionkërapciënrëfaqpëësrufeaqseësusei senjësi nlejgëjislalecgiojinsliancieonzingjeedhzjgejveedhpjeëvretëpër të hapësihraëppëësrirtëëpmëar rtrëëmpjaersrë pdjheesëpëdrhe pleëjruar lteëjurianrjtëë 1r6invjtjëeç16tëvjuesçhtëroujnshëttrëojnë të të dëgtjëuadrëzgëjruianrezëtyrirne.ePtëyrrem. ëPëter pmëër, tepdërre, jtëndreetjtyëren peëtyr rteë pvoërtutëarvdohtueatrëduhlëe të ulë të rinjtë nrignajtkëonmguankiotemteutnieteratectaveeratëcavemtëoshëmnoeshpëënrsehtpaëtsrshhmtaëtrsishëmpërëirsëtëpër të ndryshnmdreydshme etdnhiveeemtninivoerimtairneojraitnaëre jaknaëndidkuaanrdpidëur apropzëitrap. ozita. edhe emdëhepamkë tëpapkërtfëaqpëësrufarq,ësmuear, m• Teë a•dvToëkoadjëvonkdoajjë pnadratijvepaprtoilvietikpeolitike përfaqpëësrifmaqtëësimpakttëë poasketëasopsaek ansëpak pnëër tëppëërrftsëhpirëërfmshëirsëhmumëështëumrinëjtnëërinj në parlampeanrltaemdehnetepodzhiceiponoezictëiotnjeertaëtëtjeraptoëzitaptoëzzitgajetdëhzsghjemdehnshëmlisetnatëelistytaret e tyre zgjedhzugrjae.dhura. dhe tëdhme btëëshmtebsëështtëesrëinjttëë rninëjtëtë në të VetëmVedtëisma dqiesvaeriqeevverroi pieavnreopieanegjeithëgjvitehnëdinvendëinkannëdidkiamnidnidipmëirn për kuptojknuëprtëonjndëësrëinnëdeëslienjëuaerjleesjusaërjteës sëptoëzitappoozlitaikpeonlgitaikneivneglai lnoikvaellidleorkianlëderi në rinjve rtiënmjveosthëëmso16shvëjesç16pëvjretçëpmëarrtrëëmaarrtëë qeantdëroqre.ndror. pjesë pnjeësëjetnëën jedteëmnokdreamtikoekradthikee d•heTë a•dvToëkoadjëvopkëorjëpëprëmr irpëësrimirnëseimin e procespertoecevseentdeimvemnadrirmjems,anrdrjëerss,antdëërsaptrëocespervoecesevetë tëpjesëmpajersrjëems arrjes tjerët tejekr u ë ﬁ t zeojkn u ë ﬁ zmoujnnëdëmsuinnëdëpsëirnëtëpërintëstituicnisotnitaulceiondahle dgahreantgimarianntiemin e ushtruuasrhttrëuadr retjëtëdnreajktëtinveakptëivre tëpër atnëgazhainmgiatzhkuimptitimkpuplottiëmptëlottëë rtiënjtvëe rinjve votuarvovteutaërmveptëërmtëpërirnjttëë rminbjtië18mbin1ë8 vennëdimvemnadrirmjem. arPrëjer.mirPëësrimirësiimi i vjeç. vjeç. llogarildlohgëanriiedshëniedshe dhveprimvevperimeve pasuespeasnuëesperoncëespertoceeskeotnseulktoimnsitultimit rinor ervinroopr ieavnr.opian. DeriDneërvi intëinv2it0in302030 kërkkoëjmrkëo.j.m. ë... • Të pr•oTmëopvroojmë poëvorfjsëhpirëjerfnsheitrëjerninejvteë rinjve nga npgraejardphrejejardhtëje ntdëryshnmdrey,shme, përfshpirëërfsthëirërintjëtë rimnjetë mmëe pmakë pak mundëmsui,nndëëshi,apnësihrapt ëdseirmatokdreamtikoekratike formalfeordmhealjeodfohremjoalfeo.rmale. • Të • rinTjëtë ritnëjtëketnëë kmenëë shmuëmëshumë mundëmsui npdëërsainpgëarzhainmgapzohilimtikpdouliktiek duke 9

Për tPëër btëërë bKëroëngrKesoinngreRsinor Rin d o e r mokdreamtikoek.ratike. KombKëtoamr btëëtarafttëë paëftrë tëpërarrtiëturarri • tur Pu•na Pudnhae dmhebëshmtebtëjashteteja e ndryshnidmryins,hdimo itnë,fdoorctoëjfmoërckoujmltuërëknultur o ë r n ganiozragtavneizataavneëtaraenëtapreër ptëër të tonë ttëonbëretnëdbshremned,shpmroec,esperot cdehset d p h r e omopvruoamr ovvulearat,vlekruatlt,urëknultudrëhne dhe struktsutrrëunkdtuurkëen: duke: angazhainmgianzhdiemminokdreamtiko,kdrautkiek,adruriktuerarritur • Kriju•arKrnijjuëarkunljtëurëkulttëurëakttiëvizamkittivizmpëitrtejpëtërtejrintjëve riqnëjvejanqë tjanshëmtëashmë politikpodlhiteik adnhgeazhainmgiatzhqiymtiettaqrytqeëtar pqoëlitikpisohlittaikkitsihvtë.aktivë. është ëeshlatrëmeislhamrme,isphëmrfes,hpirëërsfeshdirhëese d•he M•bëshMtebtëusrhtetsuhrkëmsbhikmëimn bimein e demokdreamtikoek.ratikeT.ë Tiënkuraijnokjmurëajojmprëaktikparvaektdikhaeveofdrihmeinoferimtrainjneimtreavjne,imeve, reagimreatgpiomlietitkpeoslitnikjëepsliantjfëorpmlaët.foTërmë.pTuënëtopruinveëtodrhivee bduhreimebvuerimneëvenjënë një rishikorjimshëikqoajmsjeënqeasojregnaeniozragtëasninzdataëjs ndgajmë gtëamgjëertëëfgujsehrëasfhusphëarsthëpfoërctuëafrorcuar mociomneovceiodnheevseedshiet’si epësirdt’oi priëmrdaotorim aktaopaciktaeptiancitedthine dehfeektiveifteekttiniviteetin e si deklsairdateakltaërafotarttaë. forta. organiozragtavneizartianvoereridnhoere KdëhsheillKaëvsehillave • Sigu•ruSairgqurëuparlaqtfëorpmlaatfjoornmëatëjojneëtëtë jeKtoëmbëKtoamrëbtëëtaRriënitsëëRniënipsëronmëopvriomminovimin përfaqpëësrufeaqseëseuensjeë eganmjëë gtaëmgëjetrëë gjerëpjeesëmpajersrjëems ardrjeems okdreamtikoekradtihkee dhe zërashzëdrahseh ndehveojansehvorjiansohre,rindourkee, dukkueptimkpuplottiëm. plotë. njohurnjovheuçranëvreiçsahnt ërmishutngemsuëngeesën e përfaqpëësrifmaqitëtsëimziëtratëvezëtëravraectaëveratcëave të ndryshnmdreyshdmhee edthneiveetnmivineorimtairneoritare brendabreonrdgaaneovregantoevnea tdohnea dduhkee duke marrëmhaaprraëahkatipvaëapkëtrivtëë ppëërrmtëirpëësrumairrësuar këtë dkuëktëe dpuukneuapr udnrueajrt dproeljitikpaovelitikave dhe dmhaesavme astaëve pëtërfshpirëjerfsshirsjëes së brendsbhremnedshpmëer tpëër nxtiëturnxkitëutrë këtë përfshpirëjerfsdhhierjeshdthrierjeshtterkirjteëtreinkjtë erinjtë e nënpënrfëanqpëësrufarq.ësuPaërr. mPëër tmepëër, tepër, KongrKesoingRreinsoi r RKinoomr bëKtoamr bdëotar tëdo të angazhaonhgeatzhohpeëtr ptër ktaëpërckyaeprërcyer përfaqpëësrifmaqinëseimdionbeëtdsotbruëkttustrrourktëuror të të basthëkëbpaushnkimëpiturnaijmointarlatjëonBaallltkëanBiallkani PerëndPiemrëonr;dimor; • Përm•irPëësrumairrëksuultaurrëknulteurdëenbaetidtenbëatit në organiozragtanizdathae, dmhee, kmëetë, këttëë, të inkuraijnokjmurëajodjmebëatedtebpautebtlikpeubdlihkee dhe pluraliptelutirnaleiteotpinineioonpeivneiobnrevnedabrdehneda dhe jashtëj.ashtë. • Ngrit•uNr gkariptuacr iktaepteatc,itëetpeutn, toëjmpuënmojemë me dhe dtëhe mtbëëshmtebsëimshteosirmganiozragtatnizatat anëtaraenpëëtarrteëprrëitrutrënrrdiëturgr jnedgëjërgsjiemginjësimin për pkëërrcënkiëmrceët nimaekttualaektuanldeaj ndaj demokdreamciosëkracisëdhe dhesi stië të kundëkrsuhntdoëjmrsëhtojmë rrëshqrirtëjesnhqitjen 10

DIMENSIONI 2_AGJENDA 2030- ORGANIZATAT RINORE Pse?Pse? ObjeOkbtjievki 2ti.v1:iF2i.n1a: Fnicniamnicimi për Opërgr aOnrigzantaiztaRtiantoRrienore OrganOizragtatnrizinaotarterliunaojrneëlnujaëjnrëolnjjeëtirkol jetik në nnxëitjennxitjeen veetë-ovregtaën-iozrimgaitnizimMiutndëMsuitnëdëesitëpame japftaumesjahfmtueeshtmë e të demokdreamtikokmraidtiiks miniddiivsidinëdveivitdëërvienjt, ë r ﬁ in n j, ancﬁimnaitnc in im st i i t tuicnisotnitaulcdiohnealbdahzuearbazuar duke uduokferuuaroaftruyraer natjëyrehanpjësihraëptëësirëntëëpronjeëkptero, jseëkbtea,sshëkubamshekpuramketikpërnaktikën vlefshmvlefsphëmrerrpitëjer rpreitrjseonpaelresodnhaele dehpeërheappuërrhtëap ﬁ u n r a t n ë cﬁimnaitn t c ë im ba it zutëarbnaëzuar në vetëvevnedtëovsejen.dosKjeë.to Këotorganiozragtanizaptraojekptero, jekptee,ngopjneëngojonrëganiozragtatnizatat shërbesjhnëërbsei jnpëlatsfiorpmlaatfokurmtaë kruinjttëë rinrjitnëorerintëoreputnëojnpëunonëjnëmënnëyrmë ëtnëyrë të mund mtëundangtëazhaonhgeanzhoahketinvisahkttivniësht qnëëndruqeësnhdmrueesdhhmeetëdhvetëtëvevnedtëovseunr.dosur. procespertoceeset veendimvemnadrirmjems,arrjteës, Ptëër orgPaënr iozragtatnrizinaotarterqinëotrëeaqrërijtnëëatrërijnë të shprehsihnproephinioonpeitnieonteytree dthyere tëdhe gtjëithëgtjëithriënjtë,rtinëjtzëh,vtilëlozhhevnillmohëetnejmë tej kontribkounotjnriëbunoëjnëfonrmë ësfoimrminëseimitnë e dthëe tëdohefrotëjnoëfproujnnëë rpinuonrëerciniloërseorceil,ësore, ardhmaersdhsmëestyrseë. tPyjrees.ëmPajersrjëamanrërja dnhëe tdëhepëtrëfaqpëësrofajnqëësoinjnteëresinatteresat e organiozragtatnirziantoarterifnuoqrizeofnuqinizdoivnidinëdt ividaëntëtaraënvëetartëëvetyrteë, tmyruen, dëmsuitnëdëesitë e e rinej, rinndj,ërlidnhdërlimdharrëdmhaërnrëiedhën ﬁ i n e ancﬁimnaitncimit instituicnisotnitaulcionaltë të kuptimkpuplottiamdphloetau djehpeautyjerepbaetysrime binesimqiënndruqeësnhdërmueshtëëmpëtrështpaëtursrhatamtuera me dhe mdjheetetmpjeëtrettëpëmr atrërëmnaërrëdonrë donreëvojantedvhoejartedahliteerteeatleiteotregtaeniozragtavneizatave jetën jeettëynree. Ztgyrjer.imZgi jedrhime ifodrhceimfioricimriiniorerinjaonrëe çjaenlësi.çeQlëassi.ja Qnaësjanjnëë një hapësihrapveësipraëvre oprgëarniozragtatnizraintaotrerino ﬁ r n e ancﬁimnan të cim tillëtëdtoillëtëdzovotgëëlzovnotgeëlonte është ësthhteëlbëtshoerl,bëpsoasr,i paatosi jatnoë jagnjëithasghjittuhashvtuulnervaublinlieteratebtilitetdehte dhe instruminesntrtuamleennëtanlxeitnjëennxeiqtjyetneetaqriystëetarvisaërësitvëareëosirtgëaeniozragtëasnidzahteë, ssidphaes, osjiëp, asojë, aktive,aktpivroem, opvriomminovieminkoheezikoonhiteziodnoit tëdroristtëe rnridsitkeimnidnikeimpinuneëspusënës së shoqësrohor qdëhreornxdihtjeennxeitjnejnë endnjejënjnedjenojreganiozragtavneizartianvoere.rinQoervee. riQtëevkearintë kanë përgjepgëjërgsjiegjëksoileektkivoelektmiviedis mtidëis dteëtyrëdnetyërëgnartaëntgoajnraëntnojëjnëhanpjësihraëpësirë rinjve.riDnujvkee. zDgujkeeruzagr jekërutoarhkaëptëosihrap, ësciriav,ile tcëivgiljealtlë.gjallë. ne signueroshiegmurioqhëeminidqivëidinëdt ievidriëntj teërinj të kenë kmenuëndëmsuinnëdëtsëinëkotnëtribkounotjnriëbuojnë DeriDneërvi intëinv2it0in302030 aktivisahkttnivëisshhtonqëësrih, odquëkrei,fdourmkeësfouramr ësuar një tënjtëasthëmteasdhhmee tëdhaerdthëmaerdqhëme k q ë ë rkkoëjmrkëo.j.m. ë... r eﬂek tro e n ﬂek taosnpiraatastp,iratvalet,rat vledrahte dhe nevojanteevotyjraet.e tyre. • Fina•ncFiimnantcëimqëtnëdruqeësnhdërmueshdëhme dhe gjithëpgëjirtfhsëhpirëërsfshiprëësr poërgr aniozragtatnizatat rinore.rinore. 11

Si? KSoi?ngKroensgi rReisnioRrinor ObjeOkbtjievki 2ti.v2i: N2.j2o:hNjajoehja e KomKboëmtabrëdthaer dpharetpnearëtnterë E t dukEidmuiktiJmoiftoJromfoalr,mal, stratsetgrajitkegdjoik...do... punëpsunriënsoriendohreedhe vullnveutllanreiztmariitzmit • Të•rrisTëin rnridsiënrgjnedgëjërgsjiemginjësmimidinis miPduisna Priunnoareridnhoerevdulhlneetvaurlilznmetiarjaiznmëi janë instituicnisotniteuvceiopnëerveropliënr drohleinvldehrëenvlertëhnelbëtshoerlebësonrëe pnrëomopvriomminovimein e thelbëtshoerlebëtsëoreorgtëaniozragtavneizartianvoererinoprëerfshpirëjerfsshdiurjkees hdeuqkuerhbeaqrurirerbaatrrpiëerat për dhe tdëhe adtvëokoadjëvokpoëjrë rpriëtjrenrritejen pjeesëmpajersrjëemardrjhee ddhueke dunkxeiturnxitur ﬁnancﬁimnaitnci q m e i v t eriqtaerv, erintasrt,ituicnisotnitaulcioknoaml unkiotemteunittëeteqëtnëdruqeësnhdmrueeshdmhee dhe dhe nddëhrekonmdëbrëktoamr pbrëetsaernptrnesëevnetnndë. vendde. mokdreamtikoek.rDatuike.nDjoukheurnrjëonhduër srëinnëdësinë • Ad• vokAudarvokudaurke duaknegazhaunagrazhuear EedukimEditukimJitoformJoalformadlhe dhe organiozragtatnizaantëattaraenëntëarezbnatëimzibnateiminlëveizshlëmvëizrsishëmërisëmësimmoëresimorenë në StrateSgtjirsaëteRgijnisoëreRitnëoBreE-tsëë B2E0-2së7 –2027zh–villimzhinvilelimafitnëseivaef,tëksoivmep, ektoemncpaevtencave 2034 2d0h3e4 SdthaeregSjitsaëregKjiosmë bëKtoamrebëtadrhee agdjheencaigsëjensëcisinëdsivëidinëdveivitdëëvrienjt,ë rinj, 2022-20229-. 2029. ata oaftraojnoëfropjnëërvojpaërvuonjiake undihke dhe • Të a•dTvëokoadjëvopkëorjë ﬁ p na ë n r cﬁimnainnc p im ër in ptrëarnsfotrramnusefosremuesetë tëmësimmitë, simit, përfshpirëjerfnshdihrjeendidvheersditievteinrs,idtehteinp, ëdrhe pvëerçanëvreiçsahnt ënrëismhtjendëismejnedëisrek u n ﬁ dtëarrke u. ﬁ tare. të tmëbëshmtebtëusrhtetudrejtimdirnejtimein Pëer mëPtëerpmëër, tlëevpiëzrs,hlëmvëizrsiahmërsiiammoëresimore organiozragtavneizraitnaovreerninëonrjeënmëënnjëyrmë ëtënyrëptrëomopvroonmomvoirnëkumpitriëmkiunptikmuilnturokru,lturor, qëndruqeësnhdmruee.shme. shumësghjuumhëësginjuëhdëshienëqydtheetaqriyntëetdahrienë dhe • Të ad•vToëkoadjëvopkëorjqëapsëjer qmaësjteëmgjëertë gjevrleërat vleeraftortea feovrrtoapieavnreo.piTaëne.tillTaë tilla në inëforminacfoiormn acidohne dmheundëmsui ndpëësirvojpaërfvuoqjiazofjunqëiztoëjnrëintjtëë rpinëjrtëtëpër të ﬁnancﬁimnai n p c ë im r i orpgëarniozragtatnirziantoarteritnëorebtëërë qbyëtreëtaqrëyteatkatrivëë,akttëivpëa, jtisëurpamjiesur me pafavopraizfuavaorar.izuara. aftësi adfthëesindjohheurnijotëhunrdi ëtrëkunldtuërrokruelturore dhe tëdrhtehotrëertthëorneevtoëjsnhemvoejsphëmr etëpër të kontribkounartrinbëuamr ënnëyrmë ëknuyprëtimkpuplottiëmplotë në bontëënbtootnëën ttëonnëdëtërlidnhduër.lidDhuukre. Duke përfshpirëërfskhëitroë keëletmo eenlteem, eendtuek, imedi ukimi joformjoalf,ormalv, ullnetvaurlilznmetiarizmdi he dhe lëvizshlëmvëizrsiahfmuëqriizaofjunqëitzëorjninëjttëëpriënrjtë për të ndikuanrdnikëuajer tnëën jeettëynreedthyerepdërhetëpër të bërë bkëornëtribkountetribkuutpetimkpuplottiampnloëta në komunkiotemteutnitetettyree, tdyureke, dkurikjeuarkrijuar përfunpdëimrfuisnhdtiminshjët snhjëoqësrihoqmërëi më përfshpirëërsfeshidrëhsee pdahqeëspoareqëpsoëre tëpër të gjithë.gjithë. 12

DeriDneërvi intëinv2it0in302030 kërkkoëjmrkëo.j.m. ë... • Njo • hjeNjotëhjeshttëuarshtëuarrotliët rtoëlit të organiozragtavneizatrainvoererinsoi reofrsuiesofrtuëes të edukimeditukjoimfoitrmjoalfodrmheal sdi hpejesië pejesë e komunkiotemtiutntiëteptuitntëëspriunnoërse.rinore. • Rritje• Rtëritpjejestëmpajersrjëems asrërjetës rsiënjtvëe,rinjve, veçanëvreiçsahnt ëtrëisthët rtiënjtvëe rminejvemëmepamk ë pak mundëmsui,ndësni,ë npërograpmroegtrameet e lëvizshlëmvëizrsishëmmërëissiëmmoëres.imore. 13

DIMENSIONI 3_AGJENDA 2030- KRIZAT EKOLOGJIKE DHE NDRYSHIMI SISTEMIK PseP? se? të shpteëjtsëhspeejatëftësseiaafetëTsoiakëes Tpoëkrëts'ipër t'i rigjenerirgujaernerautaor, datuok,e dluëkneë lpëankë pak Ne jemNienjëemnjiënpëiknëjëtëpihkëisttoërihsiëstmoreisë mhaepësihraëpëpsëirrë npjeërëznitjernëëzit JungëunJugun kriza ktrëiza shtuëmtsahumektoalogejkikoelogqjiëke GqlëobalGploëbr atlëppëërrtmëbpuësrhmubr unsehvuorjanteevojat e ndërthnudrëernt:hukrreinza: kkrlizmaatkikliemaëtsikhetë ështytëre. Nteyrneu. Nk emnuunkd mtautnrdajtaojtmraëjtkoëjmtëë këtë duke udupkëerkueqpëësrukearqëdshuearpdohnedpikoonndikpornoblepmroblepma apdaresuaadrresutaipraretiparet në mjendëisminjetdoinsëintëtojentëetsëëjse,tqeosfëtsë, mqoeftë mpëercakptëurecsaektuetsëe stisëtemsiitstemtoitnë tonë shkrirjsehnkreirjemnajeavematjëaveakutëllnajkeuvleln, ajeevkeo, noemkiokndohmeikstdruhketustrrauvketutërafvueqtisëëfuqisë zjarretzjarpreyjtorepyjaopreo appëormbpyëtjremt.bytjpeot.st-kpoolostn-ikaolelo. niale. NdikimNidiikkriimzëisi krlimzëastkikliemnaëtimkejentëetmejetet e jetesëjsestëesnëjesrsëëznvejekraëzpvaeskoajapsaesroiojazese, rioTzëe,përTjaësphëturjaarsnhgtuaavrenngdaimvemnadrirmjam, taërrja, të shpeshshpedsuhke dumkoes mlëonsë lëansnëjë asnrijnëjtë prionjttrëasphoëtgroasjnhëëgkoëtjnoëpkrëotbolepmroebleme perspepketrisvpëetkjettivëër vtjeeçtsëer vtëeçmsiegtrëojmnëig. rojenkëz. isteenkczisatlencianlega ngbarezatbrezeat e HumbHjauembbiojadeivbeirosditievteitrspitoertriittpetomrreitet mmeëparmshëëpmarsdhhëem pdohepëprobalpleënrbamlleen me shpejtsëhspi.eNjteëski.eNmei hkuembi uhrumtabshumr tëashmpaësojaptaesodjialetme advieleemkaovloegejkikoeloqgëjikpeoqë po dy të tdryettaët tnrëetmatensaëtmarestaëtatrëegtjëitthëëgjitphëërkeqpëësrokehqeëns. oPhoern. tëPorintjtëë rkinajntë kanë vertebvrearttëevberaqtëëvengqaë vnitgia 19v7it0i 1-970de-mondsetmruoanrstruaaftrësinaëftësipnër ptër të zhdukjzahdeugkjasehtgëjamshastëivem. aNsdivoet.jaNdeotjameendumaer njdaushartëjaksuhttiësëkudthiseë pdëhr etëpër të ajrit dhajeri a t c d id he iﬁakcimidiiﬁ i k o i q m e i ainoeqveaknaenvëe kaznhëvilluzahrvillzugajridhzjegjidihnjoevatiinvoevatpivëer për vrarë vmrairliëonma ilijoetnëa njejetrëëznojreerëdzohree dshheoqësrihnoëq. ëNruinkëë. sNhutkë ëpsëhrttë'uphëarbt'iutuhrabitur jo-njejroë-znojreer.ëNzoerkee. mNei kkaelumairk7alnugaar 79 ngqaë9të rqiënjtë rjainnjëtënjëankëryneëtëkrlyëevitzëjelvëevizjeve k uﬁj tëkp uﬁ la j ntëetpalraëndetuakreë pdaurkaeqiptuaranqjiëtur nqjëë këqrkëojknëërkvoejnpërimvepkurinmdëkruknrdizëërs krizës kërcënkiëmrcënimekzisteenkczisatlencialpër pkëlirmatkikliemadtihkee kdëhrekojknëërkonjdnrëyshnidmryshim mbijetmesbëijneetetsëëgnjiethtëa gspjitehcaiesvpee. cKiëetvoe. Kësthooqësrohor.qDëruokre. Dndukëertunadrëmrtubairkmëtboi këto kriza kjarinzëa jtaënërrëtnëjorsruërnajosduhrea tdëhe ptëërpjepkëjerp, Kjeoknjeg,rKesoinRgirneosri RKionmorbëKtoamr bëtar ndërthnudrëurtahurmurea smisetemsiinstemtoinë toandëvokoadnvpoëkroqnepvëerriqneëvdehrienëindsthaenicnasttancat ekonoemkioknoamktiukalakqtëualluqlëëzonlulëmzobni mnbdiërkonmdëbrëktoamrebëqtëarteë qvëentdëovseinndnojësin një përkeqpëësrikmeqinëseimimn jeedismitjedtoisniët ttoënë ktaëlim ktëalidmretjtëëddrhejetëtëdhderetjtëëdnrëejtnëjënë një jetuar.jetuar. sistemsisetkeomnoemkioknotëmiqkëntëdruqeësnhdërmueshëm neutranl enudtaraj lknadrbaoj nkiatrbqoënpitriqoëritpizroionritizon Për mëPëter pmëër, tkeëptëor,kkriëztaomkbriëzashmtebtëesnhtetmenirëqemniireënqeeninejnereëznvejerdëhzevepdlahneetpitlanetit përmepsësrhmfreystëszhifmryitëtzëimJuitgtuëtJGulgoubtaGl. lobdahl.e qdëhemquënd mtuëndpëtrëmbpuësrhmëbutsëhë të Në NEvëropëE,vropbëu,rimebturimneattyronreatyrodrreejtatdrdejhteat ndehveojanteveojtaët gejithëëvgejithëve konsumkoonhseunmmoheennjëmrietënmjësrhituëmësmhuëmë mbrëendabrke u n ﬁ d j vaekp uﬁ la j nvetpalraën. etarë. 14

Si? KSoi?ngKroensgi rReisnioRrinor ObjeOkbtjievki 3ti.v1_i A3.g1_jeAngdjaenda KomKboëmtabrëdthaer dpharetpnearëtnterët 203200: M30b:rMojbtjraojtja staresgtajirkegdjoik...do... mjedmisjeodreisdohreedhe drejdtërseijatëesbiaueribmuervime eve • Të•adTvëokoadjëvopkoëjrë npjëër qnasjëje qtaësje të mjaftumesjahfmtueesqhëmepëqrqëenpdëroqheentdronëhet në NiveleNt iavketleutalaektuëakleontsëumkoint sgulmobitalglotbraalnzictiroaniznicieongijnelbeëgr jetëlbëernetrëgjeisnëe,rgjisë, nuk jnaunkë jtaënë qëtnëdruqeësnhdmrueeshdmhe dehkeonoemkionnëomrrineëthorrree,thpooreli,tikpëonlitiekën e konsumkoinmsiumi itmepi riuatrepkrauapraskoajapatsëoja gtjëelbëgr jeilnbdëur stirniadlues, trmialoeb, ilimteotibniliteetin e rënda rpëënrdanjperëërznitjedrhëezitpldahneetpinla, nmeetin, mqëendruqeësnhdërmueshdëhme dmhberojtmjebnrojtejen e vendevtennëdeJtugnuënJGugloubnalGqloëbaplreqkëenprekmenjedismitjedpiësirt tpëër adtrëesuaadrreskuriazrat krizat në mnëënyrmë ëndyisrëprodpiosprcrioopnoarlceiongalae nkgliamatkikliemdathiekeekdohleogejkikoelo. gKjjiokeq. aKsjjoe qasje trendettreenkdoentseumkoint stuëmVietrituëtVGelroiubtalG. lobdaol. tëdoudhtëëhuiqdehtëhnigqaet nnjëgapanrjiëm piarim i NdërsNa dkëarsaobkjaektoivbajekktlivmaatkikliemattëike dtrëejtësdirseëjtëkslimsëatkikliemadthikee bduhriemebvuerimeve BE-së,BnEu-ksëk,annujkëktaavnajën taëvnagnjatëshnëgmjashënmdaj JnudgaujtJGulgoubtalGdlohbealpdohpeullpaotapvuellatave për pëprëdropriëmridnoreimbinuriemebvuer.imSeivnej.ëSi ntëjëmartgëjimnaalrigzujianraalibzureanradabrEevnrodpaëEsv.ropës. nga snhgkaqesht karrqëentjësrroërnejëstëorekritzëës kriz•ëTsë ad•vToëkoadjëvopkëorjnëjëpëorbnjejëktoivbjleigkjtoivr ligjor klimatkikliem, antxikjeer,rjnaxjdehrrejapdëhrpeunpiëmrpi uinimtië ibazutëarbnaëzusahrkneëncshëkpeënrcrëedpuëkr triemdiunktimin burimebvuerimëesvhetë ësphëtërgjepgëjërgsjegpjësr peëgrjurme ëgsjumrmatëesrimalaet.eriale. humbjheunmbjene ebiodivbeirosditievteitr,sitetit, mungemsuëngeeusëjint teëupjaitstërp, nasdtoëtrj,enndeotjen e ajrit dahjeritshdpheshshëpsehsthë ëislhidtëhuirlimdheur me abuzimabetumzime etët mdreejttëatderenjtjeatrieutn.jeriut. DeriDneërvi intëinv2it0in302030 kërkkoëjmrkëo.j.m. ë... • Qev•eriQaevdehriea pdahretnepraerttneretsaje saj startegstjiakrtetgëjikketnëë kveennëdovseunr donsjëur një objektoivbjliegkjtoivr pliëgrjotrëpaërrituëranrrjëitunrivnejlë nivel të qëtnëdruqeësnhdërmueshtëëmkotnësumkoint sutëmit të burimebvuerimnëevbeionkëapbaiociktaeptianceitettijinpëertij për të mbrtoëjtmubr rmojetudrisminjetdoinsëin, btoaznuëa, rbnaëzuar në shkëmsbhikmëmtbëim drteëjtëdrmejteë JmugeunJugun GlobalG. lobal. 15

ObjeOkbtjievki 3ti.v2i_3A.g2_jeAngdjaenda rëndësrëisnhdëëmsisphëërmtëpëpruntëuapr umnueartëme të 203200: T3r0a:nTzriacniozniciiioni i rinjtë drirnejjttëndjërepjtarnajëdipgamraedailgtmerenaatltiveernative ekonoemkiokneomdhikee ndjëhetrnajnëzictiroanizictiëoni të drejdtëredjhtëedphoeliptioklaitika drejtëdprëerjmtëepsësrhmpeesnszhimpevnezicmileëvseorceilësore ﬁs ka ﬁ l s ekeaqleëendqrëunedsrhumesehme dhe ndjëhesisntjeëmsiisttaetmimi otrattiëmogrjetlëbëgr jelbër dhe tëdhderetjëtë,drneëjtëb,asnhëkëbpaushnkimëpmuneim me Në sisNteëmsiinstteomniën etkoonnëoemkioknaokmtuikala, ktuqael,veriqtëevkeormitbëëktoamreb. ëtare. incentiinvcaet njatinvëattëjanpëastaëktpaa. sNaketak.emNei kemi nevojënetvëojëkaltoëjmkëalonjëmënjënësinsjtëemsiste S m i? KSoi?ngKroensgi RreisnioRrinor ekonoemkioknotëmiqkëntëdruqeësnhdërmuesphëërmtëpër K të omKboëmtabrëdthaer dpharetpenarëtetnrët sigurusairguqrëuaarskquëshastkëusmhotsë mmboestemt betet stratsetgrajitkegdjoik...do... pas nëpavsepnrëimvetprdimheetamdhbeicaiemt btiocnieat tona klimatkikliem. aKtiyket.raKnyzictiroanzigcjiiotnhasghjittuhashtu kërkonkëriknovnestinmveest ﬁ im na e ncﬁian r a e nc n ia grae n•gTaë ad•vToëkoadjëvopkëorjëndprëyrshnidmreyslhigimjoereligjore qeveriqtëevteërittëartgëettuaarrgaetvueaçranëvreiçsahnt ërisdhhte pdohlietikpeonlitëikneivneël envivroepl ieavnrodphiaen dhe tek tëterkinjttëë rdinhjetëgdruhpeetgreuptejetrae ttëjeraktoëmbëktoamr bëptëar tpëër sitgëurusairgurnujaër një ndjeshnmdjee.shmMee.gjitMhaetgëj,ithartrëe,gullraret gultlraatnzictiroanzticëiodnretjëtëdpreajtlënpëaalsëknëëndaskënd striktestri ﬁ k s tkeale ﬁs ksahlpeeshshpke u sh ﬁ zojkn u ë ﬁ zojpnaës dphaes ndjhëe knojrënizkëorn ﬁ i s zkëale ﬁs ktëale të ﬂe ksib ﬂ il e itkestiibnilditheetibnudrhime ebtuerimveentdeevendefavevorsfhamvoershmpeër ptëër ﬁ të nancﬁunarancuar për tëpërndtjëekunrdjnekjëur trnajnëzictiroanzictëion trtaënzictiroaniznic. ionin. gjelbëgr jeldbhëer dtëhe drteëjtëdrepjëtërmepsërm•esTë a•dvTëokoadjëvopkëorjënjpëërrenfojërmrëefotërmë të investinmveevsetimevteë tqëëndruqeësnhdmrueeshmgjeelbëgr jtealtbimërotraetiqmëozrhevqeëndzhovsebnadrorësnbarrën afatgjaatfa.tgSjahttae. teSthtdeutehtetdutëhetkentëë ketnaëtimotraetimngoarepunngaa tpeuknbautreimk ebturdimheet dhe hapësihraëpnë ﬁ si s rkëanle ﬁ t s ëkanleevtoëjsnhemvoejsphëmr e pnëgra klnagsa eklamsaesemme etesmk eindteivkidinëdt iveidët e investinmveesptiumbelikpeutbëlikmeëtdëhampëdërhatëpërptaësur.pasur. mbëshmtebtëusrhntejëtutrannjzëictiroanztiëciodnretjtëë,drej•të, Të• aTdëvokoadjëvokopjëër pmëor delmetodelet të mbtëshmtebtëusrhtnegtuar nnjgëa sinsjtëemsisitemaltiernaatltiveernateivkeonoemkiokneompikëer pt'ëur t'u gjelbëgr jedlbhëer idhderejitëdrteajttiëmotratiqmëor mqëainstmreaainmsutraeramnuëarvennëdimvemnadrirmjemnarrjen konsidkeornosnideronndikimnedtikimneetgatinvegatpivoelitikpeoliptiëkre tpëërtratjëtuatrrajstuhakraqesht kaqet mjedismojreedbisroernedabrnejnëdnadnrjyëshnidmriysmhëimi mrrëënjësrroërnejëtsëorperatkëtikparvaektiakkatvuealaektuëale të të mtaëdh maddrehjt dnrejëjt pnajëradipgamraedigmpaeqënpdaruqeësnhdmrueesdhhmeepdëhr etëpëlurfttuëarluftuar ekonoemkiokneomëiketëmqëëntëdruqeësnhdmrueesthëmevteëprimvetperimpaemt ejapftaumesjahfmtuee.shme. bazuarbnaëzumarirnëëqemniireënqennijeenrëeznvejedrëhzeve dhe planetpitl.anetit. Për tPëër btëërë bKëroëngrKesoinngreRsinor Rinor KombKëtoamr btëëtarafttëë paëftrë tëpërarrtiëturarritur ndryshnidmryins,hdimo itnë,fdoorctoëjfmoërckoujmltuërëknulturën DeriDneërvi intëinv2it0in302030 duamdu...am... tonë ttëonbëretnëdbshremned,shpmroec,esperot cdehset dhe struktsutrrëunkdtuurkëen: duke: • Nd• ërtuNadrërtukaarpaciktaept acitbertendabrenda organiozragtëasniztaotnësë, tnoënë,vençëantvieçpaënrti për • Ins•tituIcnisotniteutcionqeetndroqreendrodrhee dohreganiozragtatniazantëattaraen, ëptaëre,tëpëpruntëuapr unuar vendovrendtëoreketnëë kmenarërëmhaarrpëa htaëpa mtë mefëektiveifsehkttivisnhët tneëmattemeat e 16

qëndruqeësnhdmruëersishëmërispëërmepsërmensjë një qasjejeqastjëejebatzëuarbaznuëar mneëndimmeinndimin sistemsiikstedmhiek adkhtievizamkitnivizmmjiendismojredisor sistemsiikstmeme inkjëmtehenkjës tnhëekdsrenjtëëdsirneëjtësinë klimatkikliem, adtihkee, kdëhshetukënshdtëurthnudrëjernthurjen midis midiqsëndruqeësnhdmruëersishëmërisdëhe dhe pabarapzaisbëarnaëzilsidëhnjëe lmidehkjeomeunkiotemteutnitetet e margejimnaalrigzujianraal.izuara. • K•oordKinouoarrdinuaprërpjepkëjerpt jekjeet e organiozragtavneizataveanëtaraenëtaredhe dhe delegadteëlveegatëtërvienjtrëreritnhj mrroetmhemntoemveenteve dhe dhperocespervoecesevkeyçe kyçpeër për qëndruqeësnhdmruëersi,hdmuëkrei, udufokekuusufaorkunsëuar në një pnrejëzenpcrëezetnëcëforttëë froinrtoërerinnoëre në ngjarjentgjarjet dhe dhe procespertoceset ndërkonmdëbrëktoamreb, ëtasrie, KsoimbeKtombeet e BashkuBaarsah.kuara. • Rish•ikRuaisrhsikturaatregstjirnaëtegtojinnëë ptoënr ëtëpër të sigurusairgquëruparraqktëikpartaketqikëantderuqeësnhdmrueeshme të ndtoëdhnindodbhrienndabreonrdgaaniozragtëasn,izatës, veçanëvreiçsahnt ërishtgjatë gjatëtakimetvaekimeve statutostraet.utore. • Mbë•shMtebtëusrhatentëutraraëntëptaërrëtëprërrittuër rritur ndërgjnedgëjërgsjiemginjëspimëirn mpaënrgëmsiatnëgëesitë e sistemseisvteemaervseimoarresimaokrteualaektupaëlre për edukimedinukpimërin qpëënrdruqeësnhdmruëersi hmdhëeri dhe për tpëëravtoëkuarvokpuëarr npjëër endjuëkimedukim sistemsiikstempëikr qpëënr druqeësnhdmruëersi hmtëri të qasshëqmassphëërmtëpërirnjttëë rninëjttëë ngëjitthëa gjitha niveletneivseilsetteemseisvteeamrseivmeoarres.imore. 17

OBJEKTIVI 4_AGJENDA 2030- PËRFSHIRJA SOCIALE DHE EKONOMIKE Pse? Një numër i madh të rinjsh evropianë jetojnë në varfëri ose në rrezik të varfërisë dhe përjashtimit shoqëror për shkak të një sistemi ekonomik që nuk prioritizon investimin në mirëqenie dhe shpërndan padrejtësisht pasurinë, duke çuar në pabarazi sociale dhe ekonomike. Në një sistem të tillë, të rinjtë shpesh përballen me papunësi të pavullnetshme ose kushte të pasigurta të punës, që i privojnë ata nga vende pune cilësore dhe të qëndrueshme, si dhe qasja në mbrojtje sociale. Kjo shpesh lidhet me pagat nën minimum për të rinjtë, që shkon kundër të drejtës së tyre për paga të drejta dhe mundësi të barabarta. Kalimet nga arsimi në tregun e punës mund të kenë një ndikim të madh në pjesën tjetër të jetës së dikujt; prandaj, është thelbësore të sigurohet kushte të mira pune dhe jetese për të gjithë. Përjashtimi social dhe pabarazia, të shkaktuara nga mungesa e kuptimit dhe njohjes ligjore të të drejtave të të rinjve, pengojnë ndjeshëm emancipimin e të rinjve. Kjo rezulton në të rinjtë që luftojnë për të pasur qasje në kujdes shëndetësor, punësim, banim të përballueshëm dhe arsim. Pabarazia ekonomike, privimi material dhe diskriminimi shkaktojnë pasiguri, margjinalizim dhe shëndet të dobët mendor, duke çuar në humbjen e kapacitetit për të planiﬁ kuar për të ardhmen, prandaj kërkojnë zgjidhje të gjera. Për më tepër, ndërthurja e diskriminimit të bazuar në moshë me forma të tjera shtypjeje, si antisemitizmi, racizmi, seksizmi, aftësia e k uﬁzua r, urrejtja ndaj myslimanëve, urrejtja LGBTQI+ dhe transfobia, e përkeqëson sﬁdat me të cilat përballen të rinjtë. Njohja dhe adresimi i këtyre çështjeve ndërlidhëse është thelbësore për të promovuar sisteme të barabarta dhe përfshirëse të mbështetjes sociale që ngrenë dhe fuqizojnë të gjithë anëtarët e shoqërisë, pavarësisht nga mosha ose identiteti. 18

Objektivi 4.1_Agjenda 2030: Punësim cilësor Të rinjtë përballen me një kalim të vështirë nga arsimi në punë, duke qenë tre herë më të prirur të jenë të papunë sesa popullata e përgjithshme. Ata janë të mbipërfaqësuar në punë me kushte të pasigurta të punës dhe kanë qasje të k uﬁzuar në të drejta ekonomike dhe sociale. Puna e pasigurt dhe sistemet e pamjaftueshme të mirëqenies ndikojnë në pavarësinë e tyre ﬁnancia re dhe mirëqenien mendore. Deri në vitin 2030 kërkojmë... • Të rinjtë të kenë qasje më të madhe në vende pune cilësore dhe kushte pune që lejojnë zhvillimin e një jete të pavarur. Si? Kongresi Rinor Kombëtar dhe partnerët strategjik do... • Të hulumtojë dhe të rrisë ndërgjegjësimin për problemet me të cilat përballen të rinjtë në tregun e punës dhe pasojat e pasigurisë, si mirëqenia mendore e dobët ose aftësia e reduktuar për të kursyer. • Të advokojë për politika dhe ndryshime ligjore për të siguruar kushte të denja pune dhe mbrojtje sociale për të rinjtë. • Të mbështesë në krijimin dhe përmirësimin e programeve të ﬁnancimit që ndihmojnë të rinjtë të kenë qasje në punësim cilësor. Objektivi 4.2_Agjenda 2030: Jeta jashtë varfërisë Shumë të rinj në Evropë përballen me varfëri ose përjashtim shoqëror për shkak të diskriminimit të bazuar në moshë. Kjo ndërthuret me forma të tjera margjinalizimi, mungesën e qasjes së drejtë dhe të barabartë në arsim, strehim adekuat dhe kujdes shëndetësor duke krijuar varfëri gjeneracionale dhe penguar qasjen në nevoja themelore si ushqimi, strehimi dhe kujdesi shëndetësor. Sistemi ynë ekonomik aktual prioritizon ﬁtimet dhe rritjen mbi mirëqenien e njerëzve, duke dështuar të sigurojë në mënyrë të mjaftueshme kushtet e nevojshme që të rinjtë të gëzojnë plotësisht të drejtat e tyre. Për të siguruar një të ardhme të lulëzuar, ne duhet të adresojmë sistemin ekonomik që po dështon dhe shkakun rrënjësor të pabarazive të dëmshme. Deri në vitin 2030 kërkojmë... • Një shoqëri ku të rinjtë që përballen me pabarazi janë mbështetur në mënyrë adekuate, duke i parandaluar ata të jetojnë në varfëri, duke krijuar qasje më të madhe dhe të barabartë në të drejtat e tyre të plota. 19

Si? KSoi?ngKroensgi rReisnioRrinor ObjeOkbtjievki 4ti.v3i_4A.g3_jeAngdjaenda KomKboëmtabrëdthare dpharetpnearëtnterë 2 t 03200: E3m0:aEnmciapnimciipiimtëi i të startsetgarjitkegdjoik...do... rinjvreinjve • Të• adTvëokoadjëvokpoëjrë ppoëlritikpaoliqtiëka Nqjëë nuNmjëërnui mmëardhi mtëadrihnjtsëh rjientjoshjnëjetojnë garantgoajnraëntojnë standasrtdaendarde të mtëe primndeëprritinedtëyrriet deetyrirenëdmerei sniënme etësin e të mjaftumesjahfmtueetsëhmjeetetsëëjsepteësrëtsëpriënrjtë,rinj3t0ë,-ave30-paëvre sphëkrak shtkëak fatkëtorëfavketorëve veçanëvreiçsahnt ëartisahtngaatakonmgaunkiotemteutnietetetsheoqësrohorëqdërhoerëekdohneoemkioknëosmi sikhëkaslilashkalla margjimnaalrigzujianraalizudahrea tdëheshttëypusrhat,ypueral,artëeelaprtaëpuenpëaspisuën, ëpsaisgëa,t peagualëttae, ulëta, përmepsëlremgjeislalecgiojinsliatcdioukneitpdëurkfsehpirëërfshtirreëgu tr s e ﬁ g d u uesﬁd i ue b s aniesabvaen,esdavuek,e duke skemastkeematët eardtëhuraarvdehumraivneimmalien,imakl u e ﬁ , zua k ruﬁ af z t u ë a s r inaëfteëstiynrëe epëtyrrteëpaërrituërarritur duke hdeuqkeurhbeaqrurirerbaatrreiermatosehëmsonsëhës enmëanceimpiamnicnipdihmeijnedtehseëjneetepsaëvnaerupra. varur. shoqësrihmoqeënrjiëmfoeknujës nfodkëursenkdtëorrsiaelk. toriaPl.olitikPaot litikdaëtshtodjënsëhtojtnëë mtëarrinmarrin • Të ad•vToëkoadjëvopkëor jpëëprbëar lpluëerbshamlluëersinhëmëripnaërasypsahrasfoysrmh atforemantdreyshnmdreyshtëme të dhe dhqeasjenqasjenë nsëhërbismheërbimdieskrimdisnkimrimitimniemtiët cmileatëpcëirlbaat lpleënrbtëallen të shëndsehtësnodreetës(po.rseh.(ps.hsëhr.bismheëtrbiemetrinejtë,rvinejçtaën, ëvreiçsahnt ëartiashntgaatasfnognadestfoendet e shëndsehtiëtnmdentidt omr)e.ndor). margjimnaalrigzujianraalizduharea ndëhesitnuëatasittuëata të • Të r•risTëë nrrdisëërgjnedgëjërgsjiemginjësdimhein tëdhe ptaësigupratasiqgëurntuakqmë unnudk mtëuknedntëëqkaesnjeë qasje advokoadjëvopkëor jnëjëpësirsntejëmsimstierëmqemniireëjqeeninejëe shnëërbismheërbtihmeemetlhoerem, elsotre,himst,rehim, të tëbazuarbazuanrë nësolidasriotelitdaripteutnëspimun, oëseimm, borsoejtmjebsrojctijaeles.ociale. ndërgjnednëerrgajceinoenraalcdiohneanlddëhresenkdtëorrsiaelktorKioalngrKesoingRrinesoir RKionmorbëKtoamr bpëëtrapriqpeëtrpiqet që fqunëksiofunnoknsionpoënr ptëër ritnëjtë,rinjptë,r njpëësr tnrejëhimstreadhiemkuadt,eqkuëatd,oqtëë do të veçanëvreiçsahnt ëartisahtngaatakonmgaunkiotemteutnietetetheotë tsheoçtdëosepeçrdsoonpekrastoëndkraejttëëndrteëjtën të margjimnaalrigzujianraalidzuhaertaëdshhetytpëusrhat.ypura. jetojë jedtoikjuë dnëikusignuëri,sigpuarqi,e pdahqee dhe • Të b•ëjTëë tbëëdjëuktsëhdmueksbhamrreierbaatrrqieërat dqiënjitedt.inSjittreeth. iSmtireahdiemkiuadt edkuuhaettdtuëhet të kontribkounotjnriëbuojnë vnaërfërivarfëdrhie djheteë i pjeëtrëbai lpluëerbshaëllmue-shqëëmdo- qtëëtdhootë thotë përjasphëtirmjashsthiomqësrohor qmëreor tëmeciltaët cisleatkosstoetk ﬁ o n s a to n t cﬁian r a e n p c e ia rsreonpaelresosnealteëose të përbalpleënrbtaëllerninjttëë,rivnejçtëa,nëvreiçsahnt ëartisaht afatma iljefasmtëiljleidshtuëralidmheursatrmeheimstirnehniumkin nuk nga knogmaunkiotemteutniteetmetaregjimnaalrigzujianraalizuadruahetduhettë tkëërcënkoëjrncëënojnoëse ose dhe tëdshhetytpëusrhat.ypura. komprkoommeptroojnmëetojnaërritjeanrritjednhe dhe përmbpuësrhmjebnusehjenneveojanveevotjëavetjetrëa tjera themetlhoerem, esloi reu,shsqi imusi,hqairmsiim, iardshime i dhe qasja nqëaskjaujndëeskushjdëensdsehtësnodre-tëdshoer-i dhe i qasshëqmas,sqhëëmdo, qtë dthootë tsheontëevsoejantevojat speciﬁs k p e e t c ë iﬁ gkreuptëevgerutpëepvaefatvëopraizfuavaorarizuara dhe tëdhmeatrëgjimnaalrigzujianraal,izsuiartaë, rsiinjttëë,rinjtë, duhetdtëuhmeetrtrëenmpearreansypsahr.asysh. Deri në vitin 2030 kërkojmë... 20

mbledhjen e njohurive dhe Deri • n T ë ë v rin it jt i ë n të 20 us 3 ht 0 rojnë të drejtën • e Kooprrdaikntuikaarvemme ëotrëgmaniirzaamtabt i etemën tyre për emancipim në zonat urba a n n e ëtaerëssitmreithipmëirt tbëresnigduaruaanrëqtaërësisë kërkojmë... dhe rurale. avokimsoinëi . nevojshëm mund të • Të rinjtë të ushtrojnë të drejtën e tyre për emancipim në zonat urbane zhvillohet dhe të zbatohet në nivel dhe ru S ra i l ? e. Kongresi Rinor kombëtar. • Mbështetur shkëmbimin dhe Kombëtar do... mbledhjen e njohurive dhe Si? Kongresi Rinor praktikave më të mira mbi temën Kom • b T ë ë t h a ar r to d jë o s .. it . uatën e qasjes së e të strehimit brenda anëtarësisë rinjve mbi strehimin dhe veprim s e o t, në. • Të hparotloitjiëkastitduhaetëpnroegqraamsjeetseslëidthëura me rinjve smtrbeihismtrienhaidmeiknudathpeëvretpërriimnjetët,. politik•atTdëheadpvroogkorajëmeptëer lipdohluitriakma epër të strehimrreingaudlleukaur açtmpiëmrettënriënrjtrëit.je në tregun • Të aedsvtorkeohjiëmipt,ëtrë pinovlietisktaojëpënrë tsëtrehim rregullsuoacriçalmdihmeettënkërirjroitjjëepnrëogtrreagmuenpër të e strehbiëmrëits, ttrëehinimveinsttoëjpëënrëbasltlureehshimëm dhe socialtdëhqeatsëshkrëimjojpëëprrtoëgrrinamjtëe. për të bërë st•rehTëiminadtëvopkëorbjëallupeësrhëpmodlihtieka që të qaspshroëmmopvëorjtnëërinzjthëv.illimin rural në • Të maëdnvyorkëoqjëë zpoënrat pruorlaitliekatë qjeënë një promoovposjnioën i zvhëvritlelitmëinpër rtuërarlinjtnëëpër të mënyrzëhvqiëlluzaornpartojreukrtaelet etëtyjreentëë jnejtëës. opsion i vërtetë për të rinjtë për të zhvillu P ar ë p r ro t j ë ekt b e ë t r e ë tyr K e o të n j g e r t e ës s . in Rinor Kombëtar të aftë për të arritur Për tnëdrbyësrhëimKino,ngdreosintë Rfinoorcrojmë Kombkëutlatur rtëënafttoënpëërtëtëbarrerintdusr hme, ndrysphriomciens, etddohetëstrufokrtcuorëjmn ëduke: kultu • rën t N o g n r ë itu t r ë br k e a n p d a s c h it m et e e , t e proce o s r e g t an d i h za e t s a t v r e u t k ë tu a r n ë ë n ta d rë u s k i e m : it dhe • tNëgrmitubrështkeaspimacittëetentxëniet mes organkizoalteagvëevetëpaënr ëtëtaarvëoskimuaitr,ddhizeajnuar të mdbhësehmteosnimitortuëarnpxoëlnititikamt ensë këtë kolegëfuvsehpëë. r të avokuar, dizajnuar dhe m•oKniotoorrduainrupaor limtikeatonrëgaknëitzëatat e fushë.anëtarësimit për të siguruar që avokimi i nevojshëm mund të zhvillohet dhe të zbatohet në nivel kombëtar. • Mbështetur shkëmbimin dhe 21