278 ГЛАВА 7 НАЦИJА И НАЦИОНАЛИЗАМ Најзначајните интеграциски процеси се остваруваат преку наведе ­ните потсистеми: 1) Политички(пот)систем – политичка интеграција(се оствару ­ва со помош на: политичките организации, политичките пар ­тии, власта, изборниот систем, политичкото и територијално обединување); 2) Економски(под)систем – економска интеграција(се остварува со развојот на: економските односи, слободниот пазар, прет ­приемништвото, конкуренцијата, економска хомогенизација на земјата); 3) Културен(под)систем(се остварува со: развојот на образо ­ванието, писменоста, развојот на јазикот, организацијата на културни и научни институции); 4) Општествена интеграција(се остварува со почитувањето и заштитата на човековите права и слободи и остварувањето на: слободата, еднаквоста, правдата и останатите вредности врз кои се темели општеството). 16 На тој начин, нациите и граѓанското општество претставуваат ком ­патибилни историски творби. Тие зависат една од друга и не можат да се остваруваат и развиваат една без друга. КЛУЧНИ ПОЕНТИ Национализмот е доктрина според која нациите имаат право на самоопределу­вање. 4.  НАЦИОНАЛИЗАМ Национализмот претставува современа доктрина и една исклу ­чително моќна идеологија и потентна сила. Во нејзината суштина е вткаена идејата дека нациите треба да го поседуваат правото самостојно да ја определуваат својата судбина и самостојно да се управуваат. Имено, национализмот како клучна идеологија на XX век претставува доктрина според која нациите имаат право на самоопределување. Разгледуван од овој аспект, национализмот претставува една уни ­верзална идеја, иако секоја одделна нација е единствена и поседува свои објективни и субјективни фактори кои ја определуваат. Принципот на самоопределување и правото на нациите самостој ­но да се управуваат претставува моќна и многу влијателна идеја низ севкупниот период на XX век. Со распадот на Отоманската 16  Korunic Petar. Porijeklo i integracija nacije kao znanstveni problem. Etnicki razvitak. Filozofski fakultet, Zagreb. 1997, стр. 158-162.