Buch 
Negocimi i vendeve të punës të digjitalizuara : të drejtat dhe detyrimet, Shqipëria
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

2. Shembuj teknologjive digjitale përdorura vendet e punës Digjitalizimi po riformëson vendet e punës gjithë Shqipërinë, si institucionet publike, ashtu edhe ndër­marrjet private. Punëdhënësit mbështeten gjithnjë e shumë sisteme reja për menaxhuar paraqitjen punë orar, për monitoruar performancën dhe për koordinuar detyrat. Kjo pasqyron një zhvendosje shpejtë drejt menaxhimit bazuar dhëna. Këto zhvillime janë dukshme sektorë kyç si prodhimi, shërbimet, lo­gjistika dhe administrata publike. prodhim, kompanitë përdorin sisteme automatizuara paraqitjes punë dhe monitorimit për gjurmuar prodhimin dhe efikasite­tin. qendrat e thirrjeve(call centers), platformat e dërge­save dhe shërbimet logjistike, mjetet e menaxhimit algo­ritmik dhe aplikacionet celulare caktojnë, mbikëqyrin dhe vlerësojnë detyrat. Institucionet publike përdorin identifiki­min biometrik, arkivimin digjital dhe teknologjitë e kon­trollit aksesit për përmirësuar ofrimin e shërbimeve. Ndonëse këto sisteme mund përmirësojnë koordinimin dhe sigurinë, ato ngrenë shqetësime për drejtësinë, privatë­sinë dhe proporcionalitetin mënyrën se si mblidhen dhe përdoren dhënat. Shumica e mjeteve digjitale përdoren vendet e punës Shqipëri përpunojnë informacione personale ose identifikueshme. Kjo përfshin shenjat e gishtave, imazhet e fytyrës, pamjet video, gjeolokacionin dhe regjistrat e aktivi­tetit digjital. Përdorimi i tyre kërkon punëdhënësit zbatojnë Ligjin për Mbrojtjen e Dhënave Personale(Ligji Nr. 124/2024), Kodin e Punës dhe Ligjin për Sigurinë dhe Shëndetin Punë. Këto ligje kërkojnë transparencë, pro­porcionalitet dhe konsultim me punonjësit ose përfaqësue­sit e tyre(2024-IDP; 1995-Kodi i Punës; 2010-SSH). pra ­ktikë, ky konsultim është ende i kufizuar dhe shumë punë­torë mbeten painformuar se si këto teknologji ndikojnë drejtat e tyre. poshtë paraqiten 5 llojet kryesore teknologjive digji ­tale përdoren aktualisht vendet e punës Shqipëri: 1. Sistemet CCTV dhe vëzhgimi me video Punëdhënësit prodhim, shitje me pakicë, transport dhe administratën publike shpesh përdorin sisteme te­levizive me qark mbyllur(CCTV) për sigurinë. Shqipëri, autoritetet publike kanë shtrirë rrjetet e CCTV"smart city" 20 bashki(p.sh., Kamëz, Vlorë, Lezhë, pjesë Tiranës). Këto rrjete operojnë 24 orë dhe përdorin kamera me rezolucion lartë për mbi­këqyrje dhe monitorim trafikut. Çdo përdorim i CCTV duhet mbetet proporcional dhe i kufizuar objektivat e deklaruara sigurisë. Punonjësit duhet informohen për vendosjen e kamerave, kohën e ruajtjes dhëna dhe përdorimin e pamjeve(2024­IDP; 1995-Kodi i Punës). 2. Sistemet elektronike paraqitjes punë dhe matjes biometrike kohës Pajisjet biometrike janë tashmë zakonshme fabri­ka, zyra dhe institucione publike. Punonjësit regjistrojnë hyrjen duke përdorur karta, shenja gishtash ose skanim fytyrës. Ndonëse këto sisteme përmirësojnë saktësinë e listëpagesave, ato përfshijnë dhëna ndjeshme bi­ometrike. Punëdhënësit duhet kryejnë një Vlerësim Ndikimit Mbrojtjen e Dhënave(DPIA) dhe ga­rantojnë se dhënat nuk përdoren për monitorim disi­plinor(2025-KPMG; 2024-IDP). 3. Programet Softuerë për menaxhimin e ­fuqisë punëtore dhe aplikacionet celulare logjistikë dhe punën e bazuar platforma, aplika­cionet celulare gjurmojnë rrugët dhe vlerësojnë efikasi­tetin përmes pikëzimit algoritmik. Këto sisteme mble­dhin dhëna sjelljes vazhdimësi. Punëdhënësit duhet informojnë qartë punonjësit dhe garantojnë mbikëqyrje njerëzore mbi proceset e automatizuara (2024-Udhëzuesi i Mbrojtjes Dhënave; 2025-Ra ­portet e Industrisë). 4. Monitorimi i qendrave thirrjeve dhe mjetet e gjurmimit desktopit Sektorët e shërbimit ndaj klientit përdorin programe sof­tuerë për regjistruar thirrjet dhe matjen e produktivite­tit. Monitorimi mund shtrihet edhe punën distan­. Këto praktika mund cënojnë privatësinë nëse nuk rregullohen siç duhet. Punonjësit duhet njoftohen para­prakisht për qëllimin e monitorimit(2021-Guardian; 2015­Kodi i Punës). Shembuj teknologjive digjitale përdorura vendet e punës 7