Situata Çështja e riorganizimit të financimit të sistemit shëndetësor në Kosovë është çështje që diskutohet që nga viti 2000. Përkundër disa tentimeve që të avancohet kjo çështje, një lëvizje më serioze drejt saj ka ndodhur vetëm gjatë vitit 2011-2014 kur është themeluar baza ligjore për një sistem të ri të financimit shëndetësor. Pas kësaj, nuk ka pasur lëvizje serioze drejt implementimit të ligjit të aprovuar me 2014. Madje disa nga elementet e reformës shëndetësore si themelimi i Shërbimit Spitalorë të Kosovës vetëm se e kanë komplikuar implementimin e ligjit për sigurime shëndetësore. Kosova aktualisht mbetet me një sistem të buxhetimit direkt të shëndetësisë të cilin e ka adaptuar që nga paslufta. Nevoja për një riorganizim të financimit të shëndetësisë ndërlidhet financimin e ulët në shëndetësi si dhe me mos efikasitetin e sistemit aktual që të mbrojë qytetarin nga barra financiare. Nivelet e përgjithshme të financimit të shëndetësisë janë të krahasueshme me vendet me nivele të ngjashme të prodhimit të brendshëm bruto(PBB). 1 Kosova shpenzon rreth 3% të GDP-së në shëndetësi. 2 Llogaritet se edhe 3% tjera shpenzohen nga pagesat që bëjnë qytetarët nga xhepat e tyre. 3 4 Mungesa e deri tanishme e Ligjit për Sigurimet Shëndetësore ka krijuar situatën që shërbimet shëndetësore të mos jenë në nivelin e duhur dhe shumë larg mesatares së vendeve të rajonit. 5 Ligji për financimin e sistemit shëndetësorë, i aprovuar në 2014, me miratimin e Bankës Botërore dhe Fondit Monetarë Ndërkombëtarë, përmban rreziqe dhe mundësi për të ardhmen e sistemit shëndetësorë në Kosovë. 6 Janë dy rreziqe kryesore që mund të dalin nga implementimi i sigurimeve shëndetësore. Këto rreziqe kanë të bëjnë më shumë më qasjen ndaj implementimit sesa më përmbajtjen e ligjit. Rreziku i parë është që t'u merren paratë qytetarëve e sistemi të mbetet i njëjtë pa asnjë ndryshim pozitiv. Rreziku tjetër është vazhdimi i keqpërdorimit të fondeve të mbledhura siç ndodh me buxhetin aktual të dedikuar për shëndetësi. 7 Në anën tjetër implementimi i sistemit të ri, i paraparë në ligj, mund të adresojë shumë nga problemet strukturore e operuese që ndërlidhen me sistemin aktual shëndetësorë. 1 Banka Botërore(2008). Kosovë: Studimi i Reformës së Financimit të Shëndetit- Nr. i raportit 43183-XK 2 LuxDev(2017). Analiza e situatës në Shërbimin Spitalor Klinik dhe Universitar të Kosovës 3 LuxDev(2017). Analiza e situatës në Shërbimin Spitalor Klinik dhe Universitar të Kosovës 4 FES(2009). Raporti I Të Gjeturave: Analiza Krahasuese E Skemave Të Sigurimeve Shëndetësore në EJL 5 KDI(2011). Kosova pa Sigurime Shëndetësore – Deri Kur?!!... 6 UNDP(2014). Vlerësimi i Rrezikut Të Korrupsionit Në Sektorin Shëndetësor Në Kosovë 7 Hoxha, I.(2016). Intervistë, Koha Ditore, 12 Qershor 3